Views: 1361 Author: Site Editor Bɔli waati: 2024-12-12 Bɔyɔrɔ: Yɔrɔ
Minfɛnw dilanni baarakɛlaw ye u mago don minfɛn kɛnɛw na kosɛbɛ nin san laban ninnu na, bawo a feerelaw bɛ ka ɲinini kɛ ka taa a fɛ dɔnniya min bɛ u ka minfɛn sumalenw kɔfɛ minnu ka di u ye kosɛbɛ. Ɲininkali caman minnu bɛ kɛ, olu cɛma, fila bɛ bɔ kɛnɛ kan: Yala gazi ɲuman bɛ fara minfɛn gazimaw kan wa ? Azote jɔyɔrɔ jumɛn bɛ o minfɛnw na? Danfara minnu bɛ o gazi ninnu ni u baarakɛcogo cɛ, o faamuyali bɛ se ka dɔ fara an ka waleɲumandɔn kan an bɛ minfɛn minnu min don o don.
Dɔnniya jɔnjɔn minnu bɛ sɔrɔ karɔbɔli kan
gazi bɔlen ye gazi gazi bɔlen ye ji la walasa ka bugunw bɔ minnu ye minfɛn gazimaw cogoya ye . O kɛcogo tɛ dɔ fara minfɛn lafiyalen kan dɔrɔn, nka a bɛ a daji fana ɲɛ. Ni gazi ɲuman bɛ wuli ji la, a bɛ asidi karɔbɔli kɛ, o bɛ minfɛn gazimaw di asidi dɔɔni ma. Minfɛn suguya caman ka gazi bɔli hakɛ bɛ danfaraba don, k’a ta ji wulilen fiyɛ dɔɔni na ka taa a bila soda fiyɛli juguman na.
A ka c’a la, karɔbɔli kɛcogo bɛ kɛ ni ji dɔ degun ye ni gazi ɲuman ye walasa gazi ka wuli ka don ji la. Ni degun bɔra (i n’a fɔ ni buteli walima bidon dabɔra), gazi ɲuman min bɛ wuli, o bɛ bɔ, o bɛ kɛ sababu ye ka bugun kɛ min ka di mɔgɔ caman ye. O gazi in bɔli fana bɛ mankan min Kɛ ni soda da Yɛlɛnna, o mankan min Kɛra kɔrɔɲɔgɔnma ye ni lafiya ye.
Gazi ɲuman jɔyɔrɔ minfɛn gazimaw la
Gazi ɲuman ye gaziba ye min bɛ minfɛn gazimaw la. A ka wuli ji la, o b’a to a ka ɲi kosɛbɛ walasa ka gazi bɔlen dilan min ka di mɔgɔ caman ye. Gazi ɲuman hakɛ min bɛ fara minfɛn kan, o bɛ se ka nɔba bila a diya, a kɛcogo ani a mincogo bɛɛ lajɛlen na. Misali la, ni gazi caman bɛ minfɛn na, o bɛ se ka dɔ fara minfɛn dɔ ka asidi ni a yeelen kan, o bɛ a to a bɛ mɔgɔ lafiya.

Ka fara o kan, gazi ɲuman jɔyɔrɔ ka bon minfɛn gazimaw ka kɛnɛya sabatili la. Gazi ɲuman min bɛ wuli, o bɛ dɛmɛ ka banakisɛw ni fɛnɲɛnama misɛnnin dɔw falenni bali, o la, a bɛ fura in marali waati janya. O nafa ka bon kɛrɛnkɛrɛnnenya la minfɛn gazimaw ni diwɛn sɔgɔlenw na, yɔrɔ minnu na, u ka jogo sabatili nafa ka bon kosɛbɛ waati kɔnɔ.
Azote min bɛ minfɛnw na: Fɛɛrɛ suguya wɛrɛw
Hali ni gazi ɲuman ye gazi bɔli kɛcogo dolow ye, azote (N2) bɛ ka bonya sɔrɔ... minfɛnw dilanni baara k’a sababu kɛ a ka nafolo kɛrɛnkɛrɛnnenw ye. Azote ye gazi ye min tɛ baara kɛ, wa a tɛ wuli ji la nɔgɔya la i n’a fɔ gazi ɲuman. Nitrɔzɛni kɛli minfɛnw na, o bɛ kɛ sababu ye ka minfɛnw daji ni u kɛcogo wɛrɛ lase ka tɛmɛ laadala minfɛn gazimaw kan.
Minfɛn minnu bɛ kɛ ni azote ye, i n’a fɔ azote kafe ni dɔlɔ dɔw, bɛ ka caya ka taa a fɛ. Nitrɔzɛni tali bɛ na ni minfɛn nɔgɔlen ye, min bɛ fɔ tuma caman na ko a bɛ kɛ velours ye. O bɛ kɛ bawo azote bugunw ka dɔgɔn ani u sabatilen don ka tɛmɛ gazi ɲuman bugunw kan, o bɛ fomu dɔ dilan min ka bon ani ka dusukunnataw kɛcogo wɛrɛ dilan. A ka c’a la, azote pikiri kɛcogo bɛ azote jidagayɔrɔw ni pɔnpe kɛrɛnkɛrɛnnenw kɛ walasa ka gazi ɲagami ji la.
Danfara min bɛ gazi ɲuman ni azote cɛ
Danfaraba min bɛ gazi ɲuman ni azote cɛ minfɛnw na, o ye u wulicogo ye ani u bɛ dusukunnataw sɔrɔ. Gazi ɲuman bɛ wuli kosɛbɛ ji la, o de y’a to a bɛ minfɛn gazimaw ka dumuni duman ni bugun ni nɔgɔlen bɔ. O kɔfɛ, azote ka wulicogo ka dɔgɔn, o bɛ na ni a daji nɔgɔlen ye ani ka kɛ i n’a fɔ kiribi.
Danfaraba wɛrɛ ye o gazi ninnu bɛ nɔ bila dumuni duman na cogo min na. Gazi ɲuman bɛ se ka asidi ni yeelen dɔnni bonya, ka minfɛn diya saniya. Faan wɛrɛ fɛ, azote ka teli ka a daji nɔgɔya ani ka minfɛn kɛcogo nɔgɔya. O de y’a to kafe kanubaga caman bɛ azote kafe fɛ, barisa azote pikiri bɛ kafe ka nɔgɔ nɔgɔya ani ka kafe duman dafalen di.
Minfɛn gazimaw ka siniɲɛsigi
Ni feerekɛlaw ka fɛɛrɛw bɛ ka Changé ka taa a fɛ, a ka c’a la, minfɛnw dilanni baarakɛlaw bɛna CO2 ni azote kɔlɔsi ka taa a fɛ. Ko kura minnu kɛra gazi bɔcogo fɛɛrɛw la ani daji kura donli bɛna sugu to ɲɛnamaya la. Misali la, baarakɛda dɔw bɛ ka azote baaracogo sɛgɛsɛgɛ walasa ka minfɛnw daji, ka azote nɔgɔlen ni dumuni duman kɛcogo dɔ fara ɲɔgɔn kan.
Ka fara o kan, sabatili bɛ ka kɛ fɛnba ye minfɛnw dilanni na. Ni feerekɛlaw bɛ ka sigida laminiko dɔn kosɛbɛ, iziniw bɛ fɛɛrɛw ɲini walasa ka dɔ bɔ u ka gazi bɔlenw na. O ye ka gazi bɔcogo wɛrɛw ɲinini ni pakew dilanni furaw ɲinini ye minnu bɛ dɔ bɔ bɔgɔ la.
Kuma surun na, minfɛn kɛnɛw diɲɛ falen bɛ dɔnniya ni kokuradonni na. Ni an ye gazi ɲuman ni azote jɔyɔrɔ faamuya, o bɛ se ka dɔ fara an ka waleɲumandɔn kan o minfɛnw na ani u bɛ ko minnu di